12 Nisan 2020

MASKE ÇEŞITLERI VE KULLANIM AMAÇLARI

 

Maske Çeşitleri ve Kullanım Amaçları

Türk Toraks Derneği Mesleksel Akciğer Hastalıkları Çalışma Grubu tarafından hazırlanmıştır.


  1. Cerrahi Maskeler: İsminden anlaşıldığı üzere esas olarak cerrahi işlemler sırasında sağlık çalışanlarının kullandığı maskelerdir. Bu maskeler solunum yolu hastalığı olan veya bundan şüphelenilen (Grip, tüberküloz, COVID-19 gibi) bireylerin, hastalığı başkalarına bulaştırmaması için de kullanılır (Şekil 1). Bu maskeler tek kullanımlık olup çıkarıldıktan sonra naylon poşete konarak evlerde çöp kutularına atılmaları gerekir. Sokağa atılmazlar ve evde ortada bırakılmazlar. Çıkarıldıktan sonra tekrar kullanılmazlar. Diğer maskelere göre ucuzdurlar.


  1. Ventilli Solunum Maskeleri: Ventilli maskelerin üzerinde nefes alırken kapanan, nefes verirken açılan valf mevcuttur. Bu maskeler esas olarak tozlu ortamlarda kullanılır. Sıcak ve nemli koşullarda maske içindeki havayı hızla dışarı atarak, uzun saatler boyunca bu maske ile çalışan kişilerin solunum işini kolaylaştırır. Filtreleme yapmadan nefesi dışarı verdiğinden, hasta kişilerin enfeksiyonu başkasına bulaştırmasına engel olmaz. Bu maskeyi kullananların, başkalarına hastalık bulaştırmamak için mutlaka üzerine cerrahi maske takarak kullanması gerekir.



  1. Solunum Maskesi (Ventilsiz): N95 ya da FFPII, FFPIII gibi adlarla da anılan, çevredeki küçük partiküllerin, bakteri veya virüslerin en az %95’ini tutan maskelerdir. Bu maskeler esas olarak sağlık çalışanları tarafından özel durumlarda kullanılmak için üretilir. Covid-19 gibi yüksek bulaşıcı hastalığı olan bireylerin muayenesi, kalp masajı, yoğun bakım tedavileri gibi yüksek riskli işlemler için sağlık çalışanlarının kullandığı maskelerdir (Şekil 3). Hasta olan bireylerin hastalığı başkalarına bulaştırmaması amacıyla, solunum maskesi kullanılmaz. Hasta bireylerin bulaştırıcılığını engellemek için cerrahi maske yeterlidir.

 


Maske Kullanırken Dikkat Edilecek Noktalar:

-Hastaların veya hastalığı sessiz geçirenlerin (asemptomatik hastalar) hastalığı başkalarına bulaştırmaması için cerrahi maske takılır.


-Maskeler takılmadan önce ve maske çıkarıldıktan sonra mutlaka eller usulüne uygun olarak yıkanmalıdır. Maske takılı iken ellerle maskeye, yüze ve gözlere dokunulmamalıdır. Dokunulduğu fark edilirse hemen ellerin tekrar sabunla yıkanması veya alkol bazlı el dezenfektanı ile dezenfekte edilmesi gereklidir.

-Cerrahi maskeler ve solunum maskeleri tek kullanımlıktır. Solunum maskeleri, cerrahi maskelere göre çok daha pahalıdır. Bu nedenle hastalar tarafından tekrar kullanma eğilimi mevcuttur. Bu durum kullanılan maskeler üzerinde bulunan mikropların solunması, dokunulması, göze-buruna teması nedeni ile hem kullanan hem de çevredekiler için ayrı riskler doğurur.

-Ventilli solunum maskeleri, bulaşıcı hastalık durumlarında ne hastalar ne de sağlık çalışanları tarafından kullanılmamalıdır. Çünkü dışarı çıkan havayı temizlemediği için, bulaştırıcılığı engellemez. Eğer elinizde ventilli maske varsa mutlaka üzerine cerrahi maske takılarak kullanılmalıdır.






TEMİZ HAVA SOLUMAK HAKTIR

TWITTER

© Türk Toraks Derneği. Tüm Hakları Saklıdır