29 Eylül 2015

Geçmişten günümüze tıp tarihi (1): ŞAMANLAR

İnsanların kültürler üstü olarak, ilk doktorları tecrübeli erişkinler, büyücüler ve bunların hepsinden birazı olan şamanlardır. Şamanlar, insanların doğaüstü güçlerle her türlü iletişimini sağlayan, seçilmiş kişilerdir. Özel olarak çocukluktan itibaren bu mesleğe yönelik usta-çırak ilişkili bir eğitim almışlardı. Hem dış görünüşleri, hem de hareket ve tavırları epeyce egzantrikti, yani normal kişilerden farklı ve belki biraz korkutucu, biraz da korkuya dayalı saygı uyandıran kişilerdi. Zaman zaman epilepsi (sara hastalığı) atağına benzer transa geçme durumlarına girebilirlerdi, bu esnada diğer taraftan özel bilgiler almaktaydılar! Epilepsi aslında, kimde olursa olsun, diğer tarafla ilişkiye girme potansiyeli taşıdığından hep bir miktar saygı uyandıran bir hastalıktı (başta Sezar olmak üzere bir çok tarihi şahsiyet epileptik idi). Şamanların kendilerine özel lisanları, şarkı ve ilahileri, bitkiler ve hayvanlar üzerine, sıradan insanlardan daha çok bilgileri vardı. Mutlaka çok iyi gözlemciydiler, belirtileri birleştirerek bir çok hastalığı tanıyabilmekteydiler. İstediklerine gelecekten ve gaipten bilgi de verebilirlerdi. Yaptıkları mukabilinde para değil ama hediye(ler) alabilirlerdi. Dünya üzerinde günümüzde hala şamanlar vardır. Asya’nın Sovyet döneminde sisteme entegre olmamış uzak bölge ve kabilelerinde, Amerika kıtasındaki giderek azalan ama kaybolmayan Kızılderili kültüründe, Afrika kırsalında, Güney Amerika ormanlarında, Avustralya’daki yerli kültürü hala şamanlar ile iç içedir.

Bizde de epeyce gelişmiş bir sağlık sistemimiz olmasına karşın, hala halkımızın bir bölümü özellikle modern tıbbın tam olarak iyileştiremediği kronik hastalarını, şamanların yaşayan torunlarına götürmektedir. Bunlar günümüzde ayakta kalmak için genellikle din, mezheb ve tarikat kılıfları kullanan, aslında becerikli ama artık iyi niyeti şüpheli kişilerdir. Genellikle hastaya fiziksel zarar verebilecek yöntemleri artık pek kullanmamakta ama her muayene ettikleri kişiden ücret ve hediyelerini almaktadırlar. İçlerinde epeyce okumuş ve televizyon ekranlarına çıkanları bile vardır. Ama bunlar, gerçek şamanların, kötü kopyalarıdır.

(Devam edecek)

TEMİZ HAVA SOLUMAK HAKTIR

TWITTER

© 2017 Türk Toraks Derneği. Tüm Hakları Saklıdır