5 Temmuz 2015

Resmi kayıtlarda ülkemizde meslek hastalıkları “yok”muş gibi görünüyor

Tek bir meslek hastalığı tipi yoktur. Hastalıklar vardır, bunlara yol açan nedenler vardır. Hemen hemen tüm hastalıkların 100 tanesinin en az 5’i ile 25’nin mesleksel kökenli olduğu artık bilinen bir gerçektir. Başka bir ifadeyle çalışan her 1000 kişiden en az 4’ü ile 12’sinde çalışma ortamlarından kaynaklanan risklere bağlı hastalıklar oluşur ki buna, işe bağlı hastalıklar ya da meslek hastalıkları denir.

Yani ülkemizde aktif çalışan 20-25 milyon kişi olduğu göz önüne alınırsa yılda en az 100 binlerle ifade edilecek sayıda meslek hastalığı-işle ilgili hastalık tanısının konulmuş olması gerekir. Oysa resmi kayıtlarımızda yılda ancak 500 civarında meslek hastalığı saptandığı görülmektedir. Ancak gerçeği bilmek gerekir ki bu sayı gerçek meslek hastalığı sayımız değildir. Çünkü bu sayı Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK)’nun İş Kazaları ve Meslek Hastalıkları(İKMH) Sigortası tarafından “işlemi bitmiş meslek hastalıkları” olgularının sayısıdır. Yani bir şekilde kendisinde meslek hastalığı sonucu bir maluliyet oluştuğunu, bunun sonucunda da tazminat dahil bazı sigortacılık sosyal haklarından yararlanmak isteyen kişilerin yetkilendirilmiş sağlık kurumları, İKMH sigortası ya da mahkemelere başvurması sonucu başlanmış süreçlerden sonuçlanmış olanların yıllık sayısıdır.

Aslında tüm hastalıklarda olduğu gibi meslek hastalıklarında da tanıyı koyması gereken yer hastanelerdir; bunu kayıt altına alma yetki sorumluluğu ise Sağlık Bakanlığı (SB)’na aittir. Ancak maalesef SB hiç bir dönem bu yetkisini kullanmamış; dolayısıyla yetkisini yerine getirmemiştir. Bu nedenledir ki ülkemizde bir “tıbbi meslek hastalıkları tanı sistemi” yoktur. Dolayısıyla ülkemizde meslek hastalıklarının hepsi kayıt altına alınamamaktadır. Başka bir ifadeyle 100 hatta bazı durumlarda 1000 meslek hastalığından ancak 1’i zorunluluk nedeniyle kayıt altına alınmaktadır.

Maluliyet ve tazminat gerekenlerden şikayet konusu olup da SGK’nın İKMH sigortacılık kolu tarafından takibe alınıp işlemi bitmiş olanlardan bir kısmı meslek hastalığı olarak ulusal ve uluslararası istatistiklere girmektedir. Oysa ülkemizde Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)’in 2011’de anket yoluyla yaptığı araştırmada işle ilgili hastalık sıklığının %3’lerde olduğu yani yılda 200 bin civarında meslek hastası olduğu saptanmıştır. Özetle meslek hastalıklarının ülkemizde “yok”muş gibi görünmesinin temel nedeni tüm hastalıklarda olması gereken  bir bildirim ve kayıt sistemimizin Sağlık Bakanlığı bünyesinde olmamasıdır.

TEMİZ HAVA SOLUMAK HAKTIR

TWITTER

© 2017 Türk Toraks Derneği. Tüm Hakları Saklıdır