11 Şubat 2018

Akciğer Damarlarının İltihaplı Hastalıkları

 

Akciğer damarlarının iltihaplanmasına, başka organları da etkileyebilen bir çok durum yol açabilir. Hastalık erken tanı konmadığı durumlarda hayatı tehdit edebilir ya da organ hasarına yol açabilir. Bu nedenle mümkün olabildiğince erken tanı konması hayati öneme sahiptir.

Hangi sıklıkta görülür?

Akciğer damar iltihaplanması nadir görülen hastalıklar arasında yer alır. Hastalık her 1 milyon nüfusun 20-100'ünde görülmektedir. Hastalık her yaş ve cinste görülmesine karşılık bazı hastalıklarda farklılık olabilir. Örneğin, Behçet hastalığına bağlı akciğer damar iltihaplanması daha çok genç erkeklerde (20-35 yaş), romatizmal hastalıklara bağlı akciğer damar tutulumu ise genç kadın hastalarda daha fazla oranda görülebilir.

Belirtileri nelerdir?

Hastalıkta akciğer ve akciğer dışı organlardan kaynaklanan bir çok belirti olabilir. Ancak bunların en dikkat çekicisi akciğer kanamalarıdır. Hastalar bazen çok az miktarda (balgamda çizgi şeklinde) bazen hayati tehdit eden boyutlarda akciğer kanamaları ile başvurabilirler. Akciğer damar iltihaplanmasına bağlı olarak damarlarda hasar görülmesine bağlı gelişen kanamalarda hastalar öksürükle birlikte kan tükürmeden yakınırlar.

Tanı nasıl konulur?

Bu grupta birden fazla hastalık bulunduğu için her hastalığın kendine has tanı kriterleri vardır. Örneğin Behçet Hastalığında ağızda ve genital bölgede aft (yara) tanımlayan bir hasta akciğer kanaması ile geldiğinde tanı kolaylıkla konabilir. Ancak her zaman bu kadar kolay olmayabilir. Çoğu zaman hastalığa klinik bulgular, fizik muayene bulguları, laboratuvar ve radyolojik incelemelerin ortak değerlendirilmesi ile tanı konulabilir. Kesin tanı için hastaların önemli bir kısmında biyopsi işlemi gerekebilir.

Nasıl tedavi edilir?

Akciğer damar iltihaplanmasının temel tedavisi bağışıklık sistemini baskılayan ilaçları kullanarak vücutta oluşan iltihabi reaksiyonu yok etmek ya da azaltmaktır. Ancak bu şekilde organlarda oluşan hasar önlenebilir. Bu durumda temel ilaç kortizondur. Kortizona ilave olarak başka yardımcı ilaçlar da (siklofosfamid, azotiyopirin, metotreksat gibi) kullanılabilir. Kortizon dozuna hastalığın şiddetine göre karar verilir. Tedavi uzun sürelidir ve bu süre hastalık şiddeti ve organlarda oluşturduğu hasara göre belirlenir.

Korunmak için ne yapılmalıdır?

Hastalık bağışıklık sisteminin bir hastalığı olduğu için bir korunma yöntemi bilinmemektedir. Ancak organ hasarı oluşmadan erken tanı son derece önemlidir.

Takip nasıl yapılır?

Hastalık ciddi, hayatı-tehdit eden ve organ hasarı oluşturan bir hastalık olduğu için başlangıç döneminde hastanede yatarak tanısal ve tedavi işlemleri yapılmalıdır. Hastalıktan şüphe edildiği durumlarda hızlı bir şekilde tanısal işlemler yapılmalıdır. Bazı acil durumlarda tanısal işlemlerle birlikte aynı anda tedavi de başlatılabilir. Tedavi uzun sürelidir (aylar, yıllar). Hastalık aktivitesi azalıncaya kadar hastanede takip önerilir.

Dikkat edilmesi gerekenler nelerdir?

Hastalık uzun süreli bir tedavi gerektirir. Hastalar biraz kendilerini iyi hissettiklerinde ilaçlarını bırakma eğilimindedirler. Bu son derece hatalı bir davranıştır ve hastalığın yeniden daha ağır bir şekilde geri gelmesi ile sonuçlanabilir. Ayrıca tamamen iyileştikten sonra da hastalık tekrarlayabilir, bu nedenle düzenli doktor kontrolleri ihmal edilmemelidir.

TEMİZ HAVA SOLUMAK HAKTIR

TWITTER

© 2017 Türk Toraks Derneği. Tüm Hakları Saklıdır